maandag 31 augustus 2015

Friesland: Skeeler Elfstedentocht 2015

Het elfstedenregister

Iedereen die een elfstedentocht zoals op de skeelers heeft volbracht, kan zich aanmelden bij mijn elfstedenregister.

De skeeler-elfstedentocht groep

Iedereen die meegedaan heeft aan of geïnteresseerd is in de tocht kan zich aansluiten bij de groep.

De voorbereiding

Vorig jaar heb ik de elfstedentocht gewandeld en met de kano afgelegd. Dit jaar stond voor mij in het teken van de stepelfstedentocht. Die wilde ik halen en dat is gelukt.

Maar dan was er ook nog de skeeler elfstedentocht op 29 augustus ... Dat zou mijn vijfde verschillende elfstedentocht kunnen worden.

Ik heb sinds 1997 duizenden kilometers geskeelerd. Misschien wel zo'n 25.000 totaal. Qua techniek geen probleem. De afgelopen jaren heb ik onder andere door de training voor de andere elfstedentochten weinig kilometers op de skeelers gemaakt. Zou dit zowel lukken?

    Bartlehiem skeelertocht 10 jaar geleden

Eind mei, direct na het halen van de stepelfstedentocht heb ik nieuwe skeelers gekocht met wielen van 110 millimeter. Ik had moeite aan die hoogte te wennen en viel nog regelmatig terug op mijn oude vijfwielers. Alles bij elkaar tot aan de fietsvakantie nog maar ruim 300 kilometer getraind.

Toen we begin augustus terugkwamen van onze fietsvakantie (ruim 1000 kilometer over Oostduitse kasseien) heb ik de 110 millimeter vervangen door 90 en kreeg ik de slag weer echt goed te pakken. In augustus nog zo'n 370 kilometer getraind. Langste afstand 52 en behoorlijk stuk na afloop. Al met al gaf dat weinig vertrouwen.

Aan de andere kant de datum viel vroeger dan andere jaren en dat is weer gunstig. Half september ontstaan er door het warme IJsselmeerwater vaak buien. Bij mijn weten heeft geen enkele van de door IJsclub de Polder georganiseerde tochten het droog gehouden. Met als dieptepunt de tocht van 2013. Verder is het eind augustus ook al redelijk licht rond de start.

De weersvoorspellingen in de week voor de tocht waren bijzonder goed: weinig wind, geen regen en niet al te warm. Kortom, je weet maar nooit. En toen mijn vriendin aanbood me met de auto te begeleiden, heb ik de knoop doorgehakt. We wagen een poging. En lukt het niet, dan probeer ik het nog eens in 2017. Ook een mooie manier om een beeld te krijgen van het parcours en de omstandigheden.

Tijd voor een checklist

Veel extra sokken
WD 40 spuitbus
Imbus sleutel
Bananen
Energierepen
Energiedrank
Extra skeelers
Compeed pleisters tegen de blaren

Start Bantega - Stavoren: : wegdek uitstekend, laatste stuk iets minder.

Vier uur uit bed, eten en op pad. Half zes zijn we in Bantega. Ik vraag her en der eens rond. Veel mensen rijden op 100 millimeter wielen. Toch zie ik ook een enkeling met drie wielen van 125 millimeter. Zelfs de skeeler met vijf wielen blijkt nog in gebruik.

                                                Bij de start; toch nog aardig donker

Ik kijk eens rond en mis Gerard Kleinjans, die ik me van vroegere tochten herinner. Afgehaakt? De enige bekende die ik zie is Frans Wiersema. We hebben beide deelgenomen aan de stepelfstedentocht. Jetze Buma, die ik ken van de wandelelfstedentocht, had ik ook verwacht, maar die heeft op het laatste moment afgezegd. In Bolsward wordt me duidelijk waarom. 

Verder heb ik de deelnemerslijst eens doorgenomen. Veel kilometervreters. Zo tel ik meer dan twintig deelnemers aan het rondje IJsselmeer. Het rondje was wel 350 kilometer! Ook veel mensen die terug te vinden zijn in schaats- en skeeleruitslagen. De meesten komen dus welbeslagen ten ijs.

Rond zessen begint het aardig licht te worden. Rijden bij daglicht! We starten in twee groepen met elk twee fietsers als voorrijders. Het eerste stuk gaat zeer voorspoedig. Goed asfalt, weinig klinkers. Alleen stukje bij Tjerkgaast. Het laatste stuk naar de eerste stop, de Middelweg, kent wat slechter asfalt. Ook trekt de zuidenwind op dat moment aan. Ik voel het gelijk, maar het gaat nog prima. 

De tweede groep bij de stop voor Stavoren

Bij de stop staat mijn vriendin. Ik vul de energierepen en -drank weer aan. De organisatie staat er ook met hapjes en drankjes. Perfect geregeld allemaal

Stavoren - Bolsward: wegdek uitstekend op een paar stukjes na.

In Stavoren is het even oppassen. De Koeweg is smal. Pas in Molkwerum volgt het eerste lange stuk klinkers. Niet prettig. Ik kan niet goed met klinkers overweg. Nooit een ster in geweest. Tot aan Workum gaat het vervolgens voortvarend. We gaan om Hindeloopen heen over een prachtige asfaltweg.

In Workum zelf wordt letterlijk en figuurlijk stilgestaan bij het overlijden van de schoonzoon van deelnemer Sijmon Lemstra. Ik had zijn verhaal al onder het rijden te horen gekregen. Erg triest.

In Workum zelf is ook nog even een vervelend stukje klinkers maar dat mag geen naam hebben. Na Workum volgen we de Freerk Faberweg binnendoor naar Parrega, een mooi betonpad. Af en toe worden we via het gras ingehaald door de motorrijders van de organisatie. Hier gaat het even fout. Een motorrijder gaat onderuit en kwakt op het beton. Gelukkig is hij goed ingepakt.

Vanaf Parrega naar Bolsward loopt ook soepel. Dan stop twee met hapjes en drankjes en vriendin weer paraat. Ik voel me nog steeds goed. Ik ga toch een eind komen. Wel even droge sokken aan.

Vlak voor de stop bij Bolsward; naast mij Frans Wiersema

Bij de stop in Bolsward staat ook Jetze Buma. Hij heeft al negen keer aan de skeeler elfstedentocht meegedaan: zeven keer vanuit Bantega en  twee keer de editie van Pieter Kamstra uit Wommels die de tocht in de jaren negentig organiseerde. Jetze blijkt onlangs geopereerd. Er is een defibrilator geplaatst om hartritmestoornissen tegen te gaan. Hopelijk kan hij over twee jaar weer meedoen.

Bolsward - Franeker

Vanaf Bolsward gaat het weer voorspoedig. Ik begin te twijfelen aan alle verhalen over slecht asfalt en veel klinkers. Dan komt Arum en daar liggen wel veel klinkers. Het stuk is zo lang dat ik enigszins achterop raak. Geen conditionele kwestie. Ik kan gewoon slecht uit de voeten op klinkers. Voorbij Arum is het asfalt weer goed. Een man in het rondje IJsselmeer shirt heeft op me gewacht en ik ben snel weer bij. 

Wel valt me hier voor het eerst op dat de voorfietsers - alle lof trouwens - niet goed anticiperen op deze stukken. Men gaat in hetzelfde tempo door. Mij lijkt het beter op goede ondergrond de vaart er in te houden en op slechte ondergrond het tempo te minderen. Maar dat gebeurt niet. Bij Harlingen krijgen we weer een stukje klinkers en dan een flink viaduct. Je ziet dan het peleton aardig uiteenvallen. 

We volgens het fietspad langs de weg. Voor het eerst is de kwaliteit van het asfalt langdurig slechter. Kennelijk mogen we niet over de weg waar het wegdek een stuk beter is. Erg druk is het er ook niet.

Stop bij Franeker: zitten lukt nog prima; buurman heeft last van zijn voeten

Wel bereiken we zonder kleerscheuren de volgende stop. Mijn vriendin heeft de stoel voor me klaar staan. Het begint nu warmer te worden. Ik trek mijn jasje uit. Voel me nog steeds goed maar de kilometers beginnen toch te tellen door dat slechtere asfalt. Ik krijg daardoor ook hete voeten. Schone sokken helpen.

Franeker - Bartlehiem

Na de stop in Franeker gaan we mooi om de stad heen. Geen klinkers, mooi asfalt. Keurig geregeld. daarna het fietspad op naar Dronrijp. Het asfalt is hier weer slechter, maar het tempo blijft gelijk. Dan een valpartij. Mensen blijven achter. Op een gegeven moment passeert ons iemand met een rondje IJsselmeer shirt aan. Hij gaat de fietsers vragen wat vaart te minderen. Dat lijkt even te helpen al waren ze naar zijn zeggen niet blijk met zijn verzoek.

Dan weer een valpartij. Nu voor mij. Een wat oudere man die al flink in het verband zit. Ik weet te ontwijken door het gras in te duiken. Achter mij doet iemand hetzelfde. Er wordt geroepen dat er mensen zijn gevallen. Vanuit het busje wordt de valpartij ook wel gesignaleerd, maar de voorfietsers gaan onverminderd door. 

Ik wil wat drinken maar mijn fles blijkt tijdens de duik in het gras weg gerold te zijn. Het wordt warmer en ik schat hoe ver het nog is naar Bartlehiem. Maar af en toe iemand vragen om een slok. Vervelend. Ik moet nu juist flink blijven drinken.

Na Beetgumermolen volgt slecht asfalt. Kilometers lang. Ik zie dat mensen het zwaarder beginnen te krijgen. Zelf merk ik nu ook dat mijn conditie niet voldoende is. En ik krijg ook nog hete voeten. Na Stiens volgt nog eens een slecht stuk asfalt. Er vallen steeds meer gaten in het peleton. De voorfietsers blijven stug het zelfde tempo aanhouden. 

Ik krijg nog wat drinken van iemand en dan komen we bij het pad naar het bruggetje van Bartlehiem. Dat pad is erg smal en er valt niet of nauwelijks te skeeleren. Schuifelend sluiten we aan in de file voor de brug. Er zit al iemand met zijn voeten in de Dokkumer Ee.

Ik trek mijn skeelers uit. Gaat veel makkelijker met die moderne schoenen. Op kousevoeten passeer ik het peleton. Na het bruggetje wil ik de skeelers weer aan trekken. Dat lukt nauwelijks vanwege de hevige kramp in mijn kuit. Een slecht teken. Ik ben verre van fit meer.

Bij de stop staan mijn vriendin en Ritske, een oude vriend. De stoel staat weer klaar. Daar ben ik aan toe. Ik drink gelijk een hele fles leeg en begin aan de tweede. Ritske heeft er een hard hoofd in of het gaat lukken als ik me nu zo voel. Ik zeg dat ik ieder geval Dokkum wil halen en dan waarschijnlijk stop.

Bartlehiem - Bartlehiem

Het peleton vertrekt weer en ik sluit me aan. Ik heb nu evenwel zo'n last van mijn rug dat ik niet meer dieper kan zitten. Na twee kilometer trek ik de conclusie. Ik stop. Als ik dan toch mijn wel verwachte Waterloo moet vinden dan het liefst in Bartlehiem.

Bartlehiem: met Ritske de Jong

De bezemwagen stopt ook en vraagt of ik meewil. Ik heb mijn vriendin al gebeld en die gaat me oppikken. Ze rijden verder. Bij haar in de auto krijg ik geweldige kramp in mijn rechter bovenbeen. Het is mooi geweest. Toch maar 130 kilometer gedaan.

Conclusie

Ik heb nu aan vier verschillende elfstedentochten meegedaan. Voor mijn gevoel is dit de zwaarste, maar hij is te doen. Ook voor mij, al moet ik dan wel een stuk meer gericht getraind hebben.

De organisatie is heel goed. Grote bewondering hoe goed ze overal hun best op hebben gedaan en hoe goed alles verzorgd is. Wel heb ik al opmerkingen gemaakt over de voorfietsers. Het lijkt mijn beter het tempo aan te passen aan de kwaliteit van het wegdek. Ook het slechte stuk asfalt naar Stiens is mogelijk te vermijden.

En ten slotte het bruggetje van Bartlehiem. Ik ben er vlakbij geboren. Vaak genoeg gezien. Nu was het file lopen alleen maar erg hinderlijk. Via Stiens en Hallum naar Bartlehiem is veel beter asfalt. Ook dan is er alle gelegenheid het bruggetje te bekijken.

Hoe dan ook, in 2017 ben ik er ijs en weder dienende weer bij en rijd ik hem uit!

Bezoek ook het elfstedenregister: http://www.walmar.nl/elfsteden.asp?skeeleren=ja




Excel: zeer bijzondere truc, in een plaatje naar een bereik verwijzen

Excel: plaatjes en bereiken
Geen idee wie dit bedacht heeft. Ik vind op internet verschillende verwijzingen naar deze mogelijkheid. Wat is het geval? In Excel kun je een plaatje plaatsen in je werkblad. In het voorbeeld heb ik maar even een foto van mezelf gebruikt.


Dit lijkt op het eerste gezicht een tamelijk nutteloze actie.

Op een ander blad heb ik even een simpele grafiek gemaakt.


In dit blad selecteer ik nu het bereik D2:K16. De grafiek valt precies binnen dit bereik. Dit geselecteerde bereik geef ik de naam Grafiek.

Nu keren we terug naar het blad met de foto van mij. En die selecteren we door deze aan te klikken. Dan tikken we in de formulebalk

=Grafiek 

Deze naam verwijst naar het bereik op het andere blad dat de grafiek bevat. We zien dan dat de foto van mij verdwenen is. Deze is nu vervangen door het bereik waarnaar de naam Grafiek verwijst.

Naar mijn smaak een zeer speciale mogelijkheid. Je kunt nu allerlei trucs uithalen.

  • Afhankelijk van de data andere grafieken gebruiken.
  • Wisselend data of grafiek laten zien.
  • Op een dashboard alleen gekozen data tonen met bijbehorende grafiek.
Ik heb een bestand bijgevoegd met een aantal experimenten.

Bijbehorende bestand ExcelGrafiekPicture.xlsx is te downloaden via:

https://drive.google.com/folderview?id=0B7HgkOwFZtdZVmhRQUZFM28yc1U&usp=sharing

Voor verder Excel tips klik hier.


vrijdag 28 augustus 2015

Excel: automatische database koppeling via VBA en Microsoft Query

Automatische database koppeling via VBA en Microsoft Query 

In Excel is een koppeling met een database via Microsoft Query handmatig te leggen. Het kan ook via VBA:

Sub toevoegenMQ()
    Application.DisplayAlerts = False
    Application.ScreenUpdating = False
    
    Dim strODBC As String, strBlad As String, strSQL As String
    strODBC = "noordenwind" 'Deze DSN moet wel bestaan, voor database Noordenwind
    strBlad = "klanten"
    
    'wissen data en verwijderen ms query
    Sheets(strBlad).Activate
    Sheets(strBlad).Range("a:k").QueryTable.Delete
    Sheets(strBlad).Range("a:k").ClearContents

    ActiveWorkbook.Save

    'strSQL bepalen
    strSQL = " SELECT * FROM klanten WHERE land = 'Duitsland'"
        
    With ActiveSheet.QueryTables.Add(Connection:= _
        "ODBC;DSN=" & strODBC & ";", Destination:=Sheets(strBlad).Range("a1"))
        .CommandText = strSQL
        .Name = "qry" & strBlad
        .Refresh BackgroundQuery:=False
    End With
    
    ActiveWorkbook.Connections.Item("Verbinding").Name = strBlad
    
    Application.DisplayAlerts = True
    Application.ScreenUpdating = True
End Sub

Voor verder Excel tips klik hier.

donderdag 27 augustus 2015

Access: Automatiseren import CSV bestanden en koppeling met Excel

Access voor automatische import CSV; gekoppeld Excel voor de weergave

Naar aanleiding van een vraag van een klant heb ik een Access database gemaakt dat automatisch een CSV bestand importeert. Voorwaarde was ook dat dit CSV bestand automatisch opnieuw geïmporteerd wordt als dit bestand vernieuwd wordt.

Hoe ziet deze code er globaal uit?

De timer

Bij het laden van een formulier kunnen we instellen om de hoeveel tijd (in milliseconden) code moet worden uitgevoerd.

Sub Form_Load() 
   Me.TimerInterval = 1000 'in milliseconden 
End Sub

Vervolgens kunnen we dan de code schrijven voor de Timer gebeurtenis van een formulier.

Sub Form_Timer() 
    'hier komt de code 
End Sub

Deze code gaan we nu behandelen.

Verzamelen namen CSV bestanden

Met behulp van het FileSystemObject heb ik de namen en de datum van laatste wijziging van de CSV bestanden in een map opgeslagen in een Access tabel:

    'tabel csv legen om steeds de actuele stand te hebben
    set db = CurrentDb
    db.Execute ("delete from tblcsvfiles")
    
    'map database
    strMapCSV = CurrentProject.Path & "\" 'om het huidige pad te bepalen

    Set fs = CreateObject("Scripting.FileSystemObject")
    Set f = fs.GetFolder(strMapCSV)

    For Each f1 In f.files
        If Right(f1.Name, 3) = "csv" Then
            strSQL = "insert into tblCSVfiles (CSVnaam, CSVgrootte,CSVdatum) "
            strSQL = strSQL & " VALUES ('" & Replace(f1.Name, "'", "`") & "'," & _  
            f1.Size & ", #" & f1.DateLastModified & "#)"
            db.Execute (strSQL)
        End If
    Next

Bestanden importeren en/of vernieuwen

Met een SQL string bepalen we wat het nieuwste CSV bestand is.

strSQL = " SELECT TOP 1 CSVnaam FROM tblCSVfiles ORDER BY CSVdatum DESC;"
Set rs = db.OpenRecordset(strSQL)

We maken het bestand waar de gegevens in geïmporteerd moet worden eerst leeg en importeren vervolgens de gegevens:

    strBestand = rs.fields("CSVnaam").Value
    DoCmd.TransferText transfertype:=acImportDelim, _
    SpecificationName:="glans", _
    tablename:="tblGlans", _
    FileName:=strMapCSV & strBestand, _
    hasfieldnames:=False

SpecificationName

In deze code is de SpecificationName van groot belang. Deze naam moeten we zelf maken. We kunnen dit alleen doen door het bestand éénmalig handmatig te importeren en dan deze importspecificatie op te slaan.

Bij het importeren van een tekstbestand in Access krijgen we dit venster:


Als we dan op de knop Geavanceerd drukken, krijgen we:


Door te klikken op Opslaan als kunnen we de Importspecificatie opslaan. Via de knop Specificaties krijgen we eventuele gegeven namen te zien.

Aansluiting Excel

In ons geval hebben we via Microsoft Query (koppeling kan ingesteld worden op elke minuut vernieuwen) een koppeling in Excel gemaakt. Via Voorwaardelijke opmaak worden dan de gegevens dan in vooraf bepaalde, genormeerde opmaak getoond:




maandag 17 augustus 2015

Friesland: oude grafzerken op het kerkhof van Metslawier weer tevoorschijn

De huidige kerk van Metslawier dateert van 1776. Er is een tekening uit 1722 van de vorige kerk.


Mogelijk zijn tijdens de bouw van deze kerk een aantal grafzerken uit de kerk op het kerkhof terecht gekomen.

De oude grafzerken op het kerkhof van Metslawier hebben jarenlang bedekt gelegen onder een laag schelpen. Onlangs is de oude kerk opgeknapt en nu is het kerkhof aan de beurt. De stichting die nu eigenaar van de kerk is, heeft besloten de laag schelpen te verwijderen zodat de oude grafzerken weer in beeld komen.

Als voorschot daarop zijn een aantal grafzerken al weer in zicht gebracht. Op 12 augustus 2015 hebben we de gelegenheid gehad deze grafzerken te bekijken. De teksten van deze grafzerken waren eerder al genoteerd. Ons onderzoek maakte duidelijk dat deze teksten niet altijd correct waren en vaak ook flink uitgebreid konden worden.

We willen hier de resultaten publiceren. Alle foto's zijn genomen door Melle Koopmans.

1. Antje Klases en haar drie echtgenoten

Anno 1652 den 18 october sterf de eerbare Ant... [Cl]aese dr eerst huisfrou van Beern Iacobs daerna van IJe Rinses en laest van Piter Piters out ontrent 67 iaer


Afmeting: 203 x 87 cm

De oorspronkelijke tekst was in telegramstijl en vermeldde weinig meer dan de namen. We hebben de tekst nu nagenoeg geheel kunnen uitwerken. Alleen de naam van de vrouw is niet geheel duidelijk.

2. Geert Sjoukes

Anno 1658 den 27 marty is gesturven den eersamen Geert Siouckes burger en coopman binnen Doccum out 36 jaer en leit alhier begraven

Anno 1666 den 4 iuny is in den heere gerust den eersame Sioucke Geerts out int 21 iaer ende leit alhier begraven

Anno 1770 den 10 iuly is in den heere gerust de eerbare Wopkien Iacobs Verhoek in leeven huisvrou van Martinus Louwerman molenaar tot Blia oud sinde in haer seeventigste iaer en leit alhier begraven ende verwagtende uit genade een salige opstandinge te iongsten dage door christo iesu onsen saligmaker 

hier onder sluimert Wopkien dan
sy was ruim veertig iaren 't leeven 
getrouwt met Marten Louwerman
twee kinderen groot gemaakt hier neeven
so rust se hier v...
van sweerelds sorg 
en wagt na christus 
komst haar borg


Afmeting: 199 x 69 cm

Deze tekst hebben we op een aantal punten gecorrigeerd.

3. Cornelis Taekes Coning

1667 den 15 maart is in de heere gerust den eersame en de seer discreten Cornelis Taeckes Coningh in leeven geweest geadmeteerde landtmeter olt sinde geweest 45 iaeren en de leit alhier begraven

Anno 1717 den 22 mei is in den heere gerust de eersamen Aerendt Cornelis Cooning in leven procureur postulant voor de gerechte van Ostdongeradeel olt in sijn 69 iaer en leyt hier begraven

...

1744 den 16 oktober is in de heere gerust Tierd Ypes out in sijn 75 iaer en leit alhier begraven


Afmeting:  196 x 69 cm

Deze tekst hebben we ten opzichte van wat er oorspronkelijk genoteerd was, sterk kunnen uitbreiden. Alleen het gedicht tussen het tweede en derde grafschrift laat zich nog moeilijk ontcijferen.

Cornelis Takes was mogelijk een zoon van Taeke Siebrens; geh. 1 Geertje Jacobs; geh. 2 Brechtje Jacobs. Arend Cornelis Coning was zoon van Cornelis Taekes Coning en Geertje Jacobs; geh. Grietje Sipkes. Tjeerd Ypes was getrouwd met Sipkje Arends Coning.

4. Albert Douwes Douma

Den 13 7ber 1691 is is in den heere ontslapen den eerbaren en deughtrycken Liefke Iacobs laest de huisvrou van Jan Doeckles executeur in Oostdongerdeel out ontrent 36 iaer ende leit alhier begraven

Ick legh int graf sonder beklagh
Verwacht alsoo den iongsten dagh
Dan sult ghy ...

Ao 1772 den 6 7ber is overleeden  de eersame Albert Douwes Douma meederegter van Oostdongeradeel oud drie entzeeventig iaar min agt daagen en leidt alhier begraven

dees cerk bedeket het koud gebeent 
van een van Ieesus heilgemeent
die nuttig was voor kerk en staat
voor weeuw en wees een toeverlaat
betreur met zyn Andromeda
Oostdongeradeel uw grote schaa


Afmeting 199 x 79 cm

Tekst is ongewijzigd. Het gedicht hebben we nog niet verder kunnen ontcijferen.

5. Engel van Minnen

De 19 martius  1719 is in den heere gerust den eersamen Engel van Minnen in syn leeven ontfanger generaal van Oostdongeradeel en ontvanger van Metslawier oudt int 63 ste iaar en leit alhier begraven


Afmeting: 198 x 70 cm

6. Johannes van Minnen

Ao 1727 den 17 december is in den heere gerust den eerwaarden godzaligen en welgeleerden dominus Iohannes van Minnen in syn leven bedienaer des goddelycken woords tot Gerckesklooster oudt in syn 34 ste iaer ende leidt alhier begraaven


Afmeting: 201 x 71 cm

7. Eelkje Gerrits

Anno 1699 den 5en iullys is in den heere ontslapen den eerbaren en deuchtsamen Eelck Gerrits die huisvrou van Gosse Clases oudt int drie en tachtigse iaer ende leit hier begraven

bidt en waekt 
d ure naekt


Afmeting: 189 x 87 cm

De tekst van deze steen stond in mijn database vermeld samen met de graftekst van dominee Van Benthem. Deze steen is gesitueerd in Morra.

8. Hiltje Hanses Blom

Den 11 apr 1779 gestorven Hiltje Hanses Blom oud 24 jaaren en 7 maanden

Door swaare pijnen en waaters nood
Ben ik gescheiden tot de dood
En hoop dat god ten jongsten dag
My by de vroome stellen mag


Afmeting: 56 x 56 cm

De oorspronkelijke transcriptie van het gedicht gaf bitre waar toch duidelijk leesbaar waaters staat. Kennelijk leed Hiltje aan een ziekte die met de term waatersnood werd aangeduid. Rond die tijd was er in ieder geval geen sprake van storm en dijkdoorbraak. Mogelijk gaat het hier om waterzucht of oedeem. Kan met zwangerschap te maken hebben.

9. Onbekende steen

In t iaer [ons heeren 1]563 de 18 february sterf  Yde Mershorne ...

... d... Rin... ...


Afmeting: 231 x 128 cm

Ydt van Mershorne was afkomstig uit Poppingawier en getrouwd met Rintje van Aytta. Hij overleed op 15 april 1570. De andere kant van de steen is moeilijk te lezen maar daar heeft zijn naam gestaan.

In het Genealogysk Jierboek van 2011 vinden we onder andere:

Op 15 april 1570 overlijdt Rintse Aytta, “con. mat. grietman in Dongerdeel etc., Yde Mershorne man, tot Metselwyer begraven”.88 In 1571/1572 laat Viglius uit zijn Friese bezittingen 100 gulden uitkeren aan Janeke Rommers “vedue van wylen Reyntze Aytta, myn heer Viglius scoensuster”.89 In 1571/1572 levert Cummer Villems voor 20 gg. een “groot blauw graffstein op salige Ryntze ons broeders graff tot Metselvier [...] sonder het houwen, twelck tot nochtoe niet en hebben moegen doen overmidts die piraten” (i.e. Watergeuzen).

Zie http://depot.knaw.nl/9928/1/Genealogia_Ayttana_Genealogysk_Jierboek_2011.pdf

Een vijftal van de grafstenen die op het kerkhof zouden moeten liggen ontbreekt nog. Die hopen we hier later te tonen.